Bunt – Ekspresjonizm – Transgraniczna awangarda. Prace z berlińskiej kolekcji prof. S. Karola Kubickiego w Poznaniu

19.04–31.05.2015 

Muzeum Narodowe w Poznaniu

Aleje Marcinkowskiego 9

Wernisaż: 19.04.2015, godz. 12.00

www.mnp.art.pl

Wystawa Bunt - Ekspresjonizm -Transgraniczna Awangarda. Prace z berlińskiej kolekcji prof. S. Karola Kubickiego. dokumentująca hojny dar syna polsko-niemieckiej pary artystów po raz kolejny przypomni ten ciągle mało znany i niedoceniony epizod w polskiej sztuce okresu I wojny światowej.

Poznańska grupa plastyczna Bunt pojawiła się w przestrzeni miasta wiosną 1918 r. za sprawą siódemki artystów skupionych wokół wydawanego od października 1917 r. "Zdroju". Jego wydawca - Jerzy Hulewicz (1886-1941) oraz zaprzyjaźnione z nim polsko-niemieckie małżeństwo Margarete (1891-1984) i Stanisław (1889-1942) Kubiccy zafascynowani awangardą europejską postanowili jej zdobycze przenieść na grunt polski. Powstała w ten sposób oryginalna twórczość inspirująca się nowoczesnymi trendami współczesności, z ekspresjonizmem niemieckim na czele, ale także odwołująca się do tradycji polskiego romantyzmu. 

Mieszanka prawdziwie wybuchowa, była jednocześnie najbardziej w tamtym czasie radykalną i bezkompromisową propozycją artystyczną na ziemiach polskich, nie tylko stylistyczno-formalną, ale i ideową. Prace pokazane na pierwszej wystawie Buntu (kwiecień 1918 r.) wywołały skandal, przysparzając jej niemałego rozgłosu. Ale zarzewiem skandalu była nie tylko nowoczesna forma prezentowanych prac. Nie mniej kontrowersyjna była podkreślana przez członków Buntu przynależność do szeroko pojętego nurtu europejskiej awangardy, czego wyrazem były bezpośrednie kontakty poznańskich artystów ze środowiskiem berlińskiego "Die Aktion", a efektem - prezentacje twórczości polskich artystów w berlińskich galeriach na przestrzeni lat 1918-1922. 

Eksponowane wówczas prace w większości pozostały w Berlinie, i teraz prawie po stu latach od powstania Buntu, w dużej części wracają do Poznania. Dzieje się tak za sprawą prof. Stanisława Karola Kubickiego (ur. 1926) syna małżeństwa Kubickich, który postanowił podarować zasadniczą część przechowanych przez lata prac na papierze, rysunków i grafik, autorstwa swoich rodziców i pozostałych, zaprzyjaźnionych z nimi artystów Buntu do wybranych polskich instytucji muzealnych w tym także do MNP. Poznańskie zbiory powiększą się o czterdzieści trzy prace (w większości unikatowe) autorstwa Jerzego Hulewicza, Margarete i Stanisława Kubickich, Jana Panieńskiego, Władysława Skotarka, Stefana Szmaja i Jana Jerzego Wronieckiego z lat 1916-1922, tym samym stając się największą w Polsce kolekcją prac poznańskiego Buntu.

Dar stał się pretekstem do przygotowania wystawy, która poza poznańskim muzeum prezentowana będzie także w Muzeum Okręgowym im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy, Muzeum Józefa Kraszewskiego w Dreźnie oraz w Dolnośląskim Centrum Fotografii „Domek Romański”. 

Ekspozycji towarzyszyć będzie polsko-niemiecki katalog dokumentujący całość ulegającej rozproszeniu kolekcji. Zamieszczone w nim, jak również pokazane na wystawie, będą także prace, które w ciągu ostatnich lat zmieniły właściciela i obecnie są albo w rękach prywatnych, albo wzbogaciły już wcześniej zasoby poznańskiego Muzeum Narodowego. Oprócz tekstów autorstwa Lidii Głuchowskiej prezentującej historię zbioru, katalog zawiera interesujący wywiad z prof. S.K. Kubickim oraz barwne reprodukcje wszystkich prezentowanych na wystawie rysunków i grafik. 

Ekspozycję będzie można zwiedzać wspomagając się przewodnikiem przygotowanym przez Agnieszkę Salamon-Radecką, kuratorkę z ramienia MNP. Ponadto prezentację uzupełni program wydarzeń towarzyszących, na który składać się będą wykłady oraz oprowadzania kuratorskie.

Kuratorzy wystawy: dr Lidia Głuchowska, Agnieszka Salamon-Radecka

Źródło

Projekty artystyczne Refleks i Ulotka:

Uczestnicy projektu Refleks (2014–2015): Andrzej Bobrowski, Agnieszka Mori, Katarzyna Krawczyk, Mirosław Pawłowski, Jarosław Janas, Piotr Szurek, Marek Glinkowski, Maryna Mazur, Stefan Ficner, Max Skorwider, Dorota Jonkajtis, Grzegorz Nowicki, Krzysztof Balcerowiak, Michał Tatarkiewicz, Maciej Kurak, Radosław Włodarski

Kurator: Maciej Kurak

Plakat: Andrzej Bobrowski

Film: Marek Glinkowski, Maciej Kurak

Uczestnicy projektu Ulotka (2015): Małgorzata Warlikowska, Anna Kodź, Aleksandra Janik, Wojciech Kołacz, Paweł Frąckiewicz, Anna Trojanowska, Chris Nowicki, Marta Kubiak, Agata Gertchen, Przemysław Tyszkiewicz, Jacek Szewczyk, Magdalena Czerniawska, Anna Janusz-Strzyż, Mariusz Gorzelak, Andrzej Bobrowski, Agnieszka Mori, Katarzyna Krawczyk, Mirosław Pawłowski, Jarosław Janas, Piotr Szurek, Marek Glinkowski, Maryna Mazur, Stefan Ficner, Max Skorwider, Dorota Jonkajtis, Grzegorz Nowicki, Krzysztof Balcerowiak, Michał Tatarkiewicz, Maciej Kurak, Radosław Włodarski

Kurator: Maciej Kurak

Więcej o tournée wystawy

Projekt współfinansuje Fundacja Współpracy Polsko-Niemieckiej

 Organizatorzy:

Artykuły o wystawie:

Powrót grafik Buntu

Finisaż wystawy w Muzeum Narodowym w Poznaniu

Noc muzeów w Poznaniu – Projekt Ulotka

Skarb w Muzeum – grafiki grupy Bunt (Radio Merkury Poznań)